SİYASİ LİDERLİĞİN ZORLUKLARI, SORUMLULUKLARI VE REZERV

Bakış açısı / Ümit Dadük Sağaltıcı

7 Emin Olup Yerel Yönetime Talip Olmak Sonrasında Hizmet Üretememek, gelen hizmeti kaçırmak,
Yerel yönetim, bir şehir, kasaba veya beldede halkın yaşam kalitesini doğrudan etkileyen, bölgesel sorunları çözmek için çeşitli hizmetleri sunan bir yapı. Bu yönetim biçimi, yerel halkın ihtiyaçlarına cevap vermek, altyapıdan - eğitime, sağlıktan - çevreye kadar geniş bir yelpazede hizmet sunmakla yükümlüdür. Ancak bazı durumlarda, yerel yönetime talip olan liderler, seçim süreçlerinden sonra bu sorumlulukları yerine getirmekte zor(!)lanabilirler. Bu yazımda, “7 emin olup yerel yönetime geçmek sonrasında hizmet üretememek” durumunu ele almak istedim.

7 Emin Olmak: İdealler ve Gerçeklik Arasındaki Fark
Yerel yönetime talip olan bir kişi, genellikle halkın güvenini kazanmak için pek çok vaat ve idealle ortaya çıkar. Bu Türkiye’mizin incisi denilen, ancak kendi incisisin farkında olmayan Samandağ’ı ilçemde de ortaya çıktı.
Billboardlarda reklamlar, afişler, broşürler vaatler havalarda uçuştu. Seçim öncesi mahalleler sokak aralarına kadar inilerek gezildi, vatandaşların sorunları dinlendi. Notlar alındı güzel defterlere kalemle. Buraya kadar kocaman bir OKEY. Seçim oldu. Yeni Başkan ve Meclis üyelerine halk görev yetkisi verdi.
Ancak ne hikmet ki, Başkan ve Yönetimi, hizmete başlamak, proje hayata geçirmeye çalışmak yerine; sanki gökten zembille inmiş gibi mahalle gazilerine halkı dinleme not alma çalışmalarına seçim sonrası yeniden başladı. Sanki bu memleketin çocuğu değilmiş, memleket sorunlarını bilmiyormuş gibi! Bu neden seni rahatsız etti diye sorabilirsiniz kıymetli dostlar; yıkılmış bir ilçe için bu zaman kaybı niye diye sorarım bende size.
Ben bunu nasıl adlandırıyorum biliyor musunuz; yerel yönetimi kazanan liderler, seçim sonrası sürecin zorluklarıyla yüzleşmeye başladığında, bu ideallerin gerçeğe dönüşmesinin çok daha karmaşık ve bazen de imkansız olduğunu fark ediyor. Dolayısıyla siyasi rakibini ekarte edip, ben daha iyisini yapacağım ifadelerinin kendileri için bile bir masal olduğuna uyanıyor! Çünkü daha öncesinde neredeyse hiç kimse bir belediyenin nasıl yönetildiği hakkında değil bilgi sahibi olmak fikir sahibi bile değil!

7 emin olup yerel yönetime talip olmak, halkın beklentilerini karşılamak, bütçe sınırlamaları, siyasi engeller, bürokratik zorluklar gibi pek çok dışsal faktörle karşı karşıya kalacağını öngöremeyen bir Yönetim, neden aday olur onu da anlamış değilim. 20 küsür yıldır ilçede Yerel Basın Mensubu olarak sahadayım. Arkadaş bir toplum ağlamaktan vazgeçmez mi? Başkanından, Meclis Üyesine, Esnafından, Bürokratına! Ya evet kimin mesleki zorlukları yok ki? Neden sorunu adlandırıp, çözüm odaklı davranmaz bir toplum? Bir şeyi tamamen reddetmek, yada tamamen kabul etmekten çok, bu iş neymiş artısı eksisi ne, eksiyi artıya çevirebilir miyiz neden düşünmez. Üzgünüm ama ilçede kafa kol ilişkisinin bu kadar grift oluşuyla alakalıdır bu! Ya, ayıplanırsam, ya reddedilirsem, ya işimi etkilerse ve daha çoooook sıraya koyabileceğim nedenler!
Bir dost meclisinde bir an boş bulundum; tüm kabahat Selda Bağcan’ın, “Bir daha gel gel Samsun’dan” dedi hala bekliyoruz. Samsun’dan gelmesini! Dedim. Hakikaten soruyorum; başa getirdiklerimizi sorgulamak için kimi, neyi, hangi zamanı bekliyoruz? Hep aynı döngüyü mü yaşayacağız! 5 yıl sonra görüşünüze mi sığınacağız.
Hizmet Üretememek
Ara başlığa aldanıp, hiç mi hizmet üretilmiyor veryansınını duyar gibiyim. Evet, hala parke onarımı yapan, ağaç diken, çevreyi çiçeklendirmeye çalışan, kaldırım işgallerini engellemeye çalışan, hasbel kader HBB’nin asfalt çalışmalarını da sahiplenen bir süreci yaşıyoruz!
Peki, soruyorum seçim arifesinde siz parke onaracağız, çiçek ekeceğiz sözü mü verdiniz?
Seçim bildirgenizde ne yazıyordu? Kaçı hayata geçti? Yada projesi mevcut mu?
Yerel yönetime talip olduktan sonra hizmet üretememek, birçok farklı sebepten kaynaklanabilir. Bu sebeplerin başında, mali yetersizlikler gelir. Yerel yönetimlerin gelir kaynakları genellikle vergiler, devlet hibeleri ve yerel hizmet gelirleriyle sınırlıdır. Ancak bu gelir kaynakları, büyük projeleri hayata geçirmek için çoğu zaman yeterli olmayabilir. Siz bunu bilen bir yerden hizmete talip olup ‘biz kaynak yaratacağız demediniz mi? Ne oldu o kaynaklara!

Hizmet üretememenin bir diğer önemli engeli ise, bürokratik süreçlerdir. Yerel yönetimlerde karar
almak, çoğu zaman karmaşık ve zaman alıcı bürokratik süreçlere tabi olabilir. Ayrıca, siyasi ve ideolojik çatışmalar da hizmet üretme sürecini zorlaştırabilir. Yerel yöneticiler, belediye meclislerinde veya bölgesel yönetimlerde karşılaştıkları engellerle, kendi projelerini hayata geçirememekle karşılaşabilirler. Bir diğer zorluk, yerel yönetimlerin iş gücü ve uzmanlık konusunda yaşadıkları sıkıntılardır. Bazı yerel yönetimler, ihtiyaç duyulan teknik bilgi ve deneyime sahip personel eksiklikleri nedeniyle projelerini etkin bir şekilde gerçekleştiremezler.
Biz merak ediyoruz, Samandağ Belediyesindeki sıkıntı ne, neden şuana kadar bir adım atılmadı kamuoyuna açıklar mısınız?
Halkın Güveni ve Yönetim Krizleri
Hizmet üretememek, yalnızca yerel yönetici açısından değil, aynı zamanda halk açısından da büyük bir hayal kırıklığına yol açıyor. Seçim döneminde verilen vaatler, halkın beklentilerini şekillendirmekten öteye gitmedi. Bu beklentilerin karşılanmaması, zamanla güven kaybı yaratıyor. Her Başkan Adayının, güçlü bir kadro ile sahaya inişi sonrası zaferini dinliyoruz. Ancak 3-5 ay geçmeden de bu ekibin ayrıştığını da dinliyor – gözlemliyoruz.
Halk, yöneticilerini “sözde liderler” olarak görmek istemiyor. Evet, gömlek ateşten, ancak bile bile giydiniz. Siz, ilçe sorunlarını yeni öğrenmiyorsunuz!
Yerel yönetimlerin verimli çalışamaması, kamu kaynaklarının etkin kullanılmaması ve bölgenin kalkınmasının önünün açılmaması sizin sorumluluğunuzda!
Rezerve neden ‘hayır’ dediniz?

İlçemizde rezerv konusu gündeme geldiğinde katıldığınız bir toplantıda, Samandağ AYNA Gazetesi de canlı yayında iken ‘biz halk ne derse ona uyacağız. Halkın taleplerini gözeteceğiz’ dediniz. Ancak halk 2 ye bölünmüştü. ‘Rezerv olmalı, bu ilçe devlet eli olmadan iyileşemez’ diyenler ve ‘hayır olmamalı, malımız elden gidecek’ diyenler. Sayın Başkan, siz Bakan beyin, ilçemiz ziyaretinde kendisine 'halk istemiyor, bizi rezervden çıkartın’ dediğinizde; hangi halktan icazet almıştınız! Mesela siz imza topladınız mı, size %52 oy veren bir toplumdan. Rezerv istiyor musunuz yada istemiyor musunuz şeklinde sordunuz mu? Yoksa bu karar İlçeyi yönettiğiniz 12 Fraksiyona mı ait? Bakın sosyal medya demiyorum. İmza Kampanyası diyorum, zira sosyal medyada 18 yaş altı bireylerinde oy kullanabildiğini gördük!
Peki, Rezerve hayır dediniz, bu ilçeyi iyileştirme planınız nedir açıklar mısınız? Zira hala yıkımı gerçekleşmemiş binalar, keşmekeşe dönmüş bir trafik, internet, elektrik yoksunluğu, barınamayan insanlar hala mevcut. Tabi ki altyapı tamamlanmadan üstyapı olmaz, bunun için nasıl adımlar atılıyor! Gidişat ne durumda?
Gerçekçi Vaatler ve Etkili Yönetim
Bu sorunların önüne geçmek için, yerel yöneticilerin seçim sürecinde daha gerçekçi vaatlerde bulunmaları gerekir diye düşünüyorum. Gerçekçi hedefler belirlemek ve bu hedeflere ulaşabilecek kaynaklar oluşturmak, halkın beklentilerini yönetmede önemli bir adımdır. Ayrıca, yerel yönetimlerin mali kaynakları etkin bir şekilde yönetebilmesi için şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkesine sadık kalması gerekmektedir. Bürokratik çözümleri gerçekleştirebilmek için daha hızlı ve etkili bir yönetim anlayışı benimsenmeli, yerel yönetimlerin karar alma süreçlerinde daha fazla esneklik sağlanmalıdır.
Yerel yönetime talip olup, seçimde sizinle çalışan ekibinizle, halka ‘biz 7 emin olacağız’ deyip; hizmet üretememek, sadece liderlerin değil, aynı zamanda halkın da geleceği için bir kayıptır. Bu nedenle, başarılı bir yerel yönetim için sağlam bir planlama, gerçekçi hedefler ve etkili bir yönetim anlayışı şarttır. Daha da önemlisi, halkla birlikte hareket etme kabiliyetin benimsemek gerekir. Size halk adına yönetebilme yetkisi verildi, memleketi çökertme alanına çevirme yetkisi değil! Halkın karşı karşıya kaldığı konularda özellikle, Rezerv Alan konusunda; kaçak dövüşmek yerine aktif rol alıp, aklı selim davranıp, çözüm odaklı olmanız, halkı bir arada tutabilmeniz en temel beklentiler içindedir. Bu unsurlar hayata geçirilmeden, vaatlerin yerine getirilmesi zor olacaktır. Sağlıcakla kalın, vesselam.