GERİM GERİM GERDİLER!

Toplaşın dostlar yanı başıma anlatacaklarım var.

Dünkü Samandağ Belediye meclis toplantısında yaşanan gerginlik üzerine ziyaret ettiğim dostlar sordu; Meclis Toplantısında Belediye Başkanı pari kimliğini konuşabilir mi? Özel Kalem Müdürü toplantıya müdahil olabilir mi? Her ne kadar Belediye Erkanından olmasam da bildiğimi amma eksik, amma fazla paylaşmayı uygun gördüm. Canlar, meclis toplantılarında yaşanan gerginlikler ve bunların kamuoyuna yansıması, maalesef ilçemizde de sık karşılaşılan durumlar arasında yer alıyor.

Özellikle önemli kararların alındığı veya siyasi rekabetin yoğunlaştığı dönemlerde bu tür gerginlikler daha belirgin hale gelebiliyor. Bu durumlar, bazen sözlü tartışmalardan daha ciddi boyutlara (hakaret vari söylemlere) ulaşabiliyor ve medya aracılığıyla geniş kitlelere ulaşıyor. Toplantıda kullanılan hakaret vari söylemlerin yaralayıcı etkisini en kalbi duygularımla hissettim. Şık değil, toplumumuzun hassasiyetine hiç yakışmıyor. 

Gelelim esas konumuza; Mecliste Parti İsmi Konuşulabilir mi?

Evet, belediye meclis toplantılarında parti ismi konuşulması oldukça yaygın ve beklenen bir durumdur. Bunun temel nedenleri şunlardır:

Siyasi Temsil: Belediye meclisleri, farklı siyasi partilerden seçilen üyelerden oluşur. Bu üyeler, kendi partilerinin politikalarını, görüşlerini ve eleştirilerini meclis çatısı altında dile getirirler. Zaten mecliste "siyasi parti grupları" adı altında örgütlenmiş yapılar bulunur ve bu gruplar adına söz alıp konuşmalar yapılır.

Demokratik Tartışma: Meclis toplantıları, farklı siyasi yaklaşımların ve çözüm önerilerinin tartışıldığı demokratik platformlardır. Bu tartışmalar sırasında partilerin birbirlerini eleştirmesi, kendi başarılarını vurgulaması ve siyasi rekabetin yaşanması doğaldır. Bu durum, zaman zaman gerginliklere yol açsa da, demokratik sürecin bir parçasıdır.

Seçmen İradesi: Meclis üyeleri, temsil ettikleri partinin ve dolayısıyla kendilerini seçen seçmenlerin iradesini meclise taşırlar. Bu da doğal olarak parti isimlerinin ve politikalarının konuşulmasını gerektirir.

Ancak, parti isimlerinin konuşulması, saygı ve nezaket kuralları çerçevesinde yapılmalıdır. Kişisel hakaretler, küfürlü ifadeler veya şiddet içeren davranışlar kesinlikle kabul edilemezdir ve meclis düzenini bozar. Meclis başkanı, bu tür durumların önüne geçmek ve toplantının düzenini sağlamakla yükümlüdür.

Her ne kadar kendisi partili olsa da; mecliste tarafsızlığı korumak ve güç zehirlenmesinin önüne geçmek adına parti ismini telaffuz etmemesi önemlidir. ‘O zaman biz de TİP adına bu söylediklerimi yazıya döküp önerge verelim’ dedikten sonra söylediklerimi yazılı hale getirip bana verin’ sözü toplantının daha da alevlenmesine sebebiyet vermiştir. Başkan bu hareketiyle, rövanş alan bir tablo çizmiştir. Oysa halkın beklediği ve ilgilendiği bunlar değil.

Özel Kalem Müdürü Toplantıya Müdahil Olabilir mi?

Hayır, özel kalem müdürü doğrudan meclis toplantısına müdahil olamaz. Belediye meclis toplantıları, belediye başkanı, meclis üyeleri ve ilgili daire amirlerinin katılımıyla gerçekleşen resmi toplantılardır. Özel kalem müdürünün görevi, belediye başkanının kişisel asistanlığını yapmak, randevularını ayarlamak, yazışmalarını takip etmek gibi idari işleri yürütmektir.

Özel kalem müdürünün meclis toplantısındaki konumu ve yetkileri şunlardır:

İzleyici Konumu: Özel kalem müdürü, toplantıyı izleyici olarak takip edebilir. Genellikle başkanın hemen arkasında veya yakınında oturur ve notlar alabilir, başkana gerekli belgeleri verebilir.

Doğrudan Konuşma Yetkisi Yok: Meclis toplantılarında söz alma ve tartışmalara katılma yetkisi sadece belediye başkanı, meclis üyeleri ve ilgili daire amirlerine (konuyla ilgili bilgi vermek amacıyla çağrılmışlarsa) aittir. Özel kalem müdürü, bu yetkili kişiler arasında yer almaz.

Başkanın Talimatıyla Hareket: Özel kalem müdürü, başkanın talimatıyla bazı evrakları teslim edebilir veya belirli bir bilgiyi ilgili kişilere ulaştırabilir. Ancak bu durum, toplantıya doğrudan müdahil olmak anlamına gelmez.

Toplantıda yaşanan bir gerginlik anında özel kalem müdürünün sözel veya fiziksel olarak müdahale etmesi, görev ve yetki aşımı anlamına gelir ve meclis düzenini bozucu bir davranış olarak kabul edilir. Böyle bir durumda meclis başkanı duruma müdahale etmeli ve gerekli uyarıları yapmalıdır. Mevcut toplantıda bu vuku bulmamıştır.

Özetle, belediye meclis toplantılarında parti isimlerinin konuşulması doğal bir durumken, özel kalem müdürünün toplantıya doğrudan müdahil olması yetki aşımıdır ve kabul edilemez. Bu tür gerginliklerin yaşanmaması ve toplantıların düzenli bir şekilde ilerlemesi için Meclis Başkanının görev ve yetkilerini eksiksiz yerine getirmesi büyük önem taşır.

Böyle bir durumda aşağıdaki adımlar izlenmelidir;

Meclis Başkanının Müdahalesi: Toplantının düzeninden sorumlu olan meclis başkanı, görev ve yetkisini aşan özel kalem müdürünü derhal uyarmalı ve toplantıdan çıkarmalıdır. Meclis başkanı, meclis iç tüzüğüne göre toplantı düzenini sağlamakla yükümlüdür. Ki, bu uygulanmadı.

Sonraki adım ne olabilir, Yazılı Uyarı ve İdari İşlem: Özel kalem müdürü, belediye başkanı tarafından atanmış bir personeldir. Görev ve yetki aşımı, idari bir disiplin suçu teşkil eder. Bu durumda, belediye başkanı veya ilgili disiplin amiri tarafından özel kalem müdürü hakkında yazılı uyarı, kınama gibi disiplin cezaları uygulanabilir.

Daha sonra, İlgili Mevzuatın Uygulanması: Kamu görevlilerinin görev ve yetkilerini aşması durumunda, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır. Görevin niteliği ve yapılan fiilin ağırlığına göre daha ciddi idari soruşturmalar açılabilir ve görevden uzaklaştırma, kademe ilerlemesinin durdurulması gibi cezalar da gündeme gelebilir.

Hukuki Süreçte ise: Eğer özel kalem müdürünün müdahalesi, hakaret, tehdit, fiziksel şiddet gibi suç unsurları taşıyorsa, olaya karışan meclis üyeleri veya diğer kişiler tarafından Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulabilir. Bu durumda idari işlemlerin yanı sıra cezai soruşturma da başlatılabilir.

Özel kalem müdürünün meclis toplantısına müdahalesi, hem idari hem de hukuki sonuçları olabilecek ciddi bir görev ve yetki aşımıdır. Toplantı düzenini sağlamak ve bu tür olayların önüne geçmek, öncelikle meclis başkanının sorumluluğundadır.

İlçemiz belediye meclisinde Özel Kalem Müdürünün görev ve yetki aşımına, Meclis Başkanının nasıl bir tutum sergileyeceği halk tarafından merakla bekleniyor.

İlçemiz çoğu sakinleri pandemi hele hele, deprem sonrası gerim gerim gerilen sinirleri sonrası, bu olayların kamuoyuna yansımasından dolayı hem hicap duyduklarını hem de üzüntü içinde olduklarını belirttiler.

Ümit Dadük Sağaltıcı